નવી દિલ્હી/જકાર્તા,
ઇન્ડોનેશિયામાં ભારતીય દૂતાવાસના લશ્કરી અધિકારી કેપ્ટન શિવ કુમાર (ડિફેન્સ એટેચી)ના એક નિવેદને વિવાદ ઊભો કર્યો છે. તેમણે કહ્યું, “ઓપરેશન સિંદૂરના શરૂઆતના તબક્કામાં, ભારતીય વાયુસેનાને પાકિસ્તાની લશ્કરી સ્થાનો પર હુમલો કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવી ન હતી. તેમને ફક્ત આતંકવાદી માળખાને નિશાન બનાવવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો હતો. આ કારણે ભારતે કેટલાક ફાઇટર વિમાનો ગુમાવ્યા.” કેપ્ટન શિવકુમાર 10 જૂનના રોજ જકાર્તાની એક યુનિવર્સિટીમાં ‘ભારત-પાકિસ્તાન હવાઈ યુદ્ધ અને ઇન્ડોનેશિયાની વ્યૂહાત્મક વ્યૂહરચના’ વિષય પર આયોજિત સેમિનારમાં બોલી રહ્યા હતા. કેપ્ટન કુમારે પ્રેઝન્ટેશનમાં જણાવ્યું હતું કે, “ઓપરેશનના શરૂઆતના તબક્કામાં, ‘રાજકીય નેતૃત્વ’ દ્વારા આપવામાં આવેલી સૂચનાઓને કારણે ભારતીય વાયુસેના પાકિસ્તાની લશ્કરી સ્થાનો પર હુમલો કરી શકી નહીં. અમે કેટલાક વિમાન ગુમાવ્યા. રાજકીય નેતૃત્વ તરફથી લશ્કરી સ્થાનો અથવા તેમની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલી પર હુમલો ન કરવાની સૂચના આપવામાં આવી હતી.”
તેમણે આગળ કહ્યું, ‘પરંતુ નુકસાન પછી, વ્યૂહરચના બદલાઈ ગઈ અને લશ્કરી ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા. પહેલા, દુશ્મનની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીનો નાશ કરવામાં આવ્યો અને એ પછી જ સપાટીથી હવામાં પ્રહાર કરતી મિસાઇલો અને બ્રહ્મોસ જેવી સપાટીથી સપાટી પર પ્રહાર કરતી મિસાઇલોનો ઉપયોગ કરીને આપણા હુમલાઓ સફળ થઈ શક્યા.’ અગાઉ, સીડીએસ જનરલ અનિલ ચૌહાણે એક મુલાકાતમાં કેટલાક વિમાન ગુમાવવાની વાત સ્વીકારી હતી. દૂતાવાસ ઇન્ડોનેશિયામાં ભારતીય દૂતાવાસે કહ્યું- ‘ડિફેન્સ એટેચીના નિવેદનને સંદર્ભની બહાર ટાંકવામાં આવી રહ્યું છે. તેમના પ્રેઝન્ટેશનનો હેતુ અને મૂળ હેતુ ખોટી રીતે રજૂ કરવામાં આવ્યો છે. પ્રેઝન્ટેશનમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે ભારતીય સેના રાજકીય નેતૃત્વ હેઠળ કામ કરે છે, જે આપણા પડોશના કેટલાક દેશોથી અલગ છે. ઓપરેશન સિંદૂરનો ઉદ્દેશ્ય આતંકવાદી માળખાને નિશાન બનાવવાનો હતો. ભારતનો પ્રતિભાવ ઉશ્કેરણીજનક ન હતો.
કોંગ્રેસે સરકાર પર દેશને ‘ગુમરાહ’ કરવાનો આરોપ લગાવ્યો. પાર્ટીના મહાસચિવ જયરામ રમેશે કહ્યું, ‘પહેલા સીડીએસે સિંગાપોરમાં મહત્વપૂર્ણ ખુલાસા કર્યા. હવે ઇન્ડોનેશિયામાં વરિષ્ઠ સંરક્ષણ અધિકારીઓ આવા દાવા કરે છે, પરંતુ વડા પ્રધાન સર્વપક્ષીય બેઠકની અધ્યક્ષતા કરવાનો અને વિપક્ષને વિશ્વાસમાં લેવાનો ઇનકાર કેમ કરી રહ્યા છે? સંસદના ખાસ સત્રની માંગ કેમ નકારી કાઢવામાં આવી?’ “વ્યૂહરચના બદલાઈ ગઈ અને લશ્કરી ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા. પહેલા દુશ્મનની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીનો નાશ કરવામાં આવ્યો અને તે પછી જ સપાટીથી હવામાં પ્રહાર કરતી મિસાઇલો અને બ્રહ્મોસ જેવી સપાટીથી સપાટી પર પ્રહાર કરતી મિસાઇલોનો ઉપયોગ કરીને આપણા હુમલા સફળ થઈ શક્યા.’ અગાઉ, સીડીએસ જનરલ અનિલ ચૌહાણે એક મુલાકાતમાં કેટલાક વિમાન ગુમાવવાની વાત સ્વીકારી હતી.
22 એપ્રિલના રોજ થયેલા પહેલગામ હુમલાનો બદલો લેવા માટે, ભારતીય વાયુસેનાએ 6-7મેની રાત્રે 1.05 વાગ્યે પાકિસ્તાન અને પીઓકેમાં હવાઈ હુમલા કર્યા. માત્ર 25 મિનિટ ચાલેલા આ ઓપરેશનમાં, 7 શહેરોમાં 9 આતંકવાદી ઠેકાણાઓનો નાશ કરવામાં આવ્યો. તેને ઓપરેશન સિંદૂર નામ આપવામાં આવ્યું. પહેલગામ આતંકવાદી હુમલા પછી, ભારતે 7 મેના રોજ પાકિસ્તાનમાં 9 આતંકવાદી ઠેકાણાઓનો નાશ કર્યો હતો. 7 મેના રોજ જ, પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શાહબાઝ શરીફે સંસદમાં દાવો કર્યો હતો કે અમે ભારતના હુમલાના જવાબમાં કાર્યવાહી કરી હતી, જેમાં 5 ભારતીય લડાકુ વિમાનોને તોડી પાડવામાં આવ્યા હતા. પાંચ વિમાનોમાં 3 રાફેલ હતા. બાદમાં, પાકિસ્તાને 6 ભારતીય વિમાનોને તોડી પાડવાનો દાવો કરવાનું શરૂ કર્યું.
લગભગ એક મહિના પહેલા, ચીફ ઓફ ડિફેન્સ સ્ટાફ (CDS) અનિલ ચૌહાણે સિંગાપોરમાં શાંગરી-લા ડાયલોગ કાર્યક્રમ દરમિયાન પાકિસ્તાન સાથેના સંઘર્ષમાં ભારતીય ફાઇટર જેટ તૂટી પડ્યાના દાવાઓ પર વાત કરી હતી. તેમણે બ્લૂમબર્ગને આપેલા ઇન્ટરવ્યુમાં આ વાતો કહી હતી. તેમણે કહ્યું કે વાસ્તવિક મુદ્દો એ નથી કે કેટલા વિમાનો તોડી પાડવામાં આવ્યા, પરંતુ તે શા માટે તોડી પાડવામાં આવ્યા અને આપણે તેમાંથી શું શીખ્યા તે છે. ભારતે પોતાની ભૂલો સ્વીકારી, તેને ઝડપથી સુધારી અને પછી બે દિવસમાં ફરી એકવાર લાંબા અંતરથી દુશ્મનના લક્ષ્યોને નિશાન બનાવીને અસરકારક રીતે જવાબ આપ્યો. સીડીએસ ચૌહાણે કહ્યું કે પાકિસ્તાનનો દાવો કે તેણે 6 ભારતીય જેટ તોડી પાડ્યા છે તે બિલકુલ ખોટો છે. સંખ્યા મહત્વની નથી, પરંતુ મહત્વની વાત એ છે કે આપણે શું શીખ્યા અને આપણે કેવી રીતે સુધારો કર્યો. આ સંઘર્ષમાં ક્યારેય પરમાણુ શસ્ત્રોનો ઉપયોગ કરવાની જરૂર નહોતી, જે રાહતની વાત છે.