ભારે ટેરિફ સંકટ વચ્ચે ટ્રમ્પને મળશે ભારતના 7 દિગ્ગજ CEO; શું ઉકેલાશે વેપાર વિવાદ?
વર્લ્ડ ઇકોનોમિક ફોરમ (WEF) 2026 દરમિયાન વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા વચ્ચે એક મહત્વપૂર્ણ ઘટનાક્રમમાં, અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ બુધવાર, 21 જાન્યુઆરીના રોજ ભારતના સાત સૌથી શક્તિશાળી કોર્પોરેટ દિગ્ગજો સાથે એક વિશેષ બેઠક કરવાના છે. આ બેઠક એવા સમયે થઈ રહી છે જ્યારે ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના વ્યાપારી અને રાજદ્વારી સંબંધો ‘છેલ્લા બે દાયકાના સૌથી ખરાબ સંકટ’ માંથી પસાર થઈ રહ્યા છે.
બેઠકમાં સામેલ થનારા ભારતીય દિગ્ગજો
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ટ્રમ્પના આ હાઈ-પ્રોફાઈલ રિસેપ્શનમાં સામેલ થનારા સાત ભારતીય CEOs ની યાદીમાં નીચેના નામો સામેલ છે:
- એન. ચંદ્રશેખરન (અધ્યક્ષ, ટાટા સન્સ)
- સુનીલ ભારતી મિત્તલ (અધ્યક્ષ, ભારતી એન્ટરપ્રાઇઝિસ)ઋષિ પલ્લિયા (CEO, વિપ્રો)
- સલિલ એસ. પારેખ (CEO, ઇન્ફોસિસ)
- અનીશ શાહ (ગ્રુપ CEO, મહિન્દ્રા ગ્રુપ)
- સંજીવ બજાજ (અધ્યક્ષ, બજાજ ફિનસર્વ)
- હરિ એસ. ભરતિયા (સંસ્થાપક અને સહ-અધ્યક્ષ, જુબિલન્ટ ભરતિયા ગ્રુપ)
વિવાદની પૃષ્ઠભૂમિ: 50% ટેરિફનો બોજ
ઓગસ્ટ 2025 માં ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા ભારતીય નિકાસ પર કુલ 50% નો ભારે ટેરિફ લાદ્યા બાદ બંને દેશો વચ્ચે તણાવ ચરમસીમા પર છે. આમાં 25% “પરસ્પર” (reciprocal) ટેરિફ અને રશિયા પાસેથી તેલની આયાત ચાલુ રાખવાને કારણે લાદવામાં આવેલ વધારાનો 25% “દંડ શુલ્ક” સામેલ છે. ભારતે આ પગલાંને “અયોગ્ય” ગણાવ્યા છે અને પોતાની વ્યૂહાત્મક સ્વાયત્તતા પર ભાર મૂક્યો છે.
નિષ્ણાતો માને છે કે ટેરિફમાં આ વધારાનું એક કારણ ટ્રમ્પની વ્યક્તિગત નારાજગી પણ હોઈ શકે છે, કારણ કે ભારતે પાકિસ્તાન સાથેના તણાવમાં તેમની મધ્યસ્થતાની ઓફરને ફગાવી દીધી હતી.
ચર્ચાના મુખ્ય મુદ્દા: ટેરિફ અને H-1B વિઝા
આ બેઠકમાં ભારતીય વ્યાપારી નેતાઓ ટેરિફની પ્રતિકૂળ અસરો અને H-1B વિઝા પ્રોગ્રામમાં કરવામાં આવેલા ફેરફારો પર ચર્ચા કરી શકે છે. તાજેતરના નિયમો હેઠળ નવા વિઝા માટે $100,000 ની ફી અને નવી પસંદગી પ્રક્રિયા લાગુ કરવામાં આવી છે, જેનાથી ઇન્ફોસિસ અને ટાટા કન્સલ્ટન્સી સર્વિસીસ જેવી આઈટી કંપનીઓની ભરતી વ્યૂહરચના પ્રભાવિત થઈ શકે છે.
આ સિવાય, મુકેશ અંબાણીના રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ જેવા મોટા જૂથોને પણ અમેરિકન હરીફો અને એલોન મસ્કની સ્ટારલિંક જેવી સેવાઓથી કડી સ્પર્ધા અને નિયમનકારી પડકારોનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.
ભારતનો પક્ષ અને ભવિષ્યની રાહ
ભારતના વાણિજ્ય મંત્રીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારત અમેરિકા સામે “ઝૂકશે નહીં” અને નવા બજારોની શોધ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. જોકે, નવેમ્બર 2025 માં અમેરિકન બજારમાં ભારતીય નિકાસમાં 22% નો વધારો નોંધાયો છે, જે ચોક્કસ સ્થિતિસ્થાપકતાનો સંકેત આપે છે.
દાવોસમાં યોજાનારી આ બેઠક વ્યાપારિક સોદાની દિશામાં વાતચીતને આગળ વધારવાની તક બની શકે છે, જેનાથી બજારની ધારણામાં સુધારાની અપેક્ષા છે. તેમ છતાં, ટ્રમ્પના “અમેરિકા ફર્સ્ટ” અભિગમ અને ભારતની બહુધ્રુવીય નીતિ વચ્ચે સંતુલન જાળવવું એ એક મોટો પડકાર બની રહ્યો છે.