મહેસૂલ વિભાગનો મોટો નિર્ણય: રાજ્યમાં મહેસૂલી તલાટીઓ અને નાયબ મામલતદારોની મોટાપાયે જિલ્લા ફેરબદલી

ગુજરાત સરકારના મહેસૂલ વિભાગ દ્વારા વહીવટી પ્રક્રિયાના ભાગરૂપે અને કર્મચારીઓની સ્વ-વિનંતીને ધ્યાને રાખીને મહેસૂલી તલાટી અને નાયબ મામલતદાર સંવર્ગના કર્મચારીઓની મોટા પાયે જિલ્લા ફેરબદલી કરવામાં આવી છે. આ પ્રક્રિયા માટે સામાન્ય વહીવટ વિભાગના વર્ષ ૨૦૦૫, ૨૦૦૯, ૨૦૧૭, ૨૦૧૮ અને ૨૦૨૧ના વિવિધ ઠરાવો અને પરિપત્રોમાં દર્શાવેલ માર્ગદર્શિકાને આધાર બનાવવામાં આવી છે.

સચિવાલય, ગાંધીનગર ખાતેથી તારીખ ૨૭ જાન્યુઆરી, ૨૦૨૬ના રોજ આ સત્તાવાર હુકમો પ્રસિદ્ધ કરવામાં આવ્યા છે. આ ફેરબદલીઓનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય કર્મચારીઓની વ્યક્તિગત રજૂઆતોનો નિકાલ કરવો અને મહેસૂલી વહીવટને વધુ સુદ્રઢ બનાવવાનો છે.

7700 Deputy Mamlatdar Transfer Order dated 27.01.2026

મહેસૂલી તલાટી (વર્ગ-૩) ની ફેરબદલી અને આંકડાકીય વિગતો

મહેસૂલી તલાટી સંવર્ગમાં મોટી સંખ્યામાં કર્મચારીઓને તેમના વતન અથવા માંગણી કરેલા જિલ્લાઓમાં નિમણૂક આપવામાં આવી છે. પ્રાપ્ત ડેટા અનુસાર, ૨૦૦થી વધુ મહેસૂલી તલાટીઓની બદલીના આદેશો જારી કરવામાં આવ્યા છે. જેમાં તાપી, જુનાગઢ, પંચમહાલ, અરવલ્લી, વલસાડ, ગીર સોમનાથ, દાહોદ અને ડાંગ જેવા અંતરિયાળ જિલ્લાઓમાં ફરજ બજાવતા કર્મચારીઓને અમદાવાદ, અમરેલી, પાટણ, સુરેન્દ્રનગર, જામનગર અને મહેસાણા જેવા જિલ્લાઓમાં ફાળવવામાં આવ્યા છે. આ યાદીમાં અનેક મહિલા કર્મચારીઓનો પણ સમાવેશ થાય છે જેમને કૌટુંબિક સંજોગોને ધ્યાને રાખીને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી હોય તેમ જણાય છે. ઉદાહરણ તરીકે, ડાંગ જિલ્લામાંથી ઘણા કર્મચારીઓને સુરત અને અમદાવાદ ખાતે બદલી આપવામાં આવી છે, જે વહીવટી દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર છે.

નાયબ મામલતદાર (વર્ગ-૩) ની ફેરબદલીનું વિશ્લેષણ

નાયબ મામલતદાર સંવર્ગમાં પણ વ્યાપક ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે. અંદાજે ૧૪૫ થી વધુ નાયબ મામલતદારોની બદલીના હુકમો થયા છે. આ યાદીમાં દેવભૂમિ દ્વારકા, ગીર સોમનાથ, ડાંગ અને છોટા ઉદેપુર જેવા જિલ્લાઓમાંથી કર્મચારીઓને રાજકોટ, વડોદરા, આણંદ, સાબરકાંઠા અને ગાંધીનગર જેવા જિલ્લાઓમાં બદલી મળી છે. ખાસ કરીને સૌરાષ્ટ્ર અને મધ્ય ગુજરાતના જિલ્લાઓ વચ્ચે બદલીનું પ્રમાણ વધારે જોવા મળે છે. નાયબ મામલતદાર એ મહેસૂલી વહીવટની મહત્વની કડી હોવાથી, આ બદલીઓ બાદ જે-તે જિલ્લાના મહેસૂલી કામકાજમાં નવી ગતિ આવશે તેવી અપેક્ષા રાખવામાં આવી છે. આ તમામ બદલીઓ ‘સ્વ-વિનંતી’ થી થયેલ હોવાથી સરકારી તિજોરી પર કોઈ વધારાનો નાણાકીય બોજ (જેમ કે ટ્રાન્સફર એલાઉન્સ) પડશે નહીં.

બદલી માટેની અનિવાર્ય શરતો અને નિયમો

સરકાર દ્વારા આ બદલીઓ માટે કેટલીક કડક શરતો નક્કી કરવામાં આવી છે. પ્રથમ શરત મુજબ, આ કર્મચારીઓને બદલીવાળા જિલ્લામાં નિમણૂક મળ્યા બાદ તેમની સીનિયોરિટી (પ્રવરતા) તે જિલ્લામાં અગાઉથી ફરજ બજાવતા કર્મચારીઓ પછી નક્કી થશે. કર્મચારીઓને કોઈ પણ પ્રકારનો જોઈનીંગ ટાઈમ કે મુસાફરી ભથ્થું (TA/DA) મળવાપાત્ર રહેશે નહીં. એકવાર જિલ્લા ફેરબદલી થયા બાદ, કર્મચારી ભવિષ્યમાં ફરીથી અન્ય જિલ્લામાં બદલીની માંગણી કરી શકશે નહીં. વધુમાં, જો કોઈ કારણસર નવી જગ્યાએ મહેકમમાં ઘટાડો થાય અને કર્મચારીને છૂટા કરવાની સ્થિતિ ઉભી થાય, તો તેઓ પોતાના મૂળ જિલ્લામાં પાછા ફરવાનો કોઈ હકદાવો કરી શકશે નહીં. આ તમામ શરતો સ્વીકાર્ય છે તેવી લેખિત બાંહેધરી (Undertaking) કર્મચારીઓએ ૭ દિવસમાં સબમિટ કરવાની રહેશે.

13613 Rev. Talati Transfer Order dated 27.01.2026 (1)

ચૂંટણી લક્ષી કામગીરી અને અમલીકરણની પ્રક્રિયા

આ હુકમોના અમલીકરણમાં એક વિશેષ જોગવાઈ રાખવામાં આવી છે. જો કોઈ કર્મચારીની નિમણૂક ભારતના ચૂંટણી પંચ દ્વારા ‘Special Intensive Revision 2026’ (મતદાર યાદી સુધારણા કાર્યક્રમ) અંતર્ગત કરવામાં આવી હોય, તો તેવા કર્મચારીને હાલ છૂટા કરવામાં આવશે નહીં. તેમની બદલીના હુકમની અમલવારી ચૂંટણી લક્ષી કામગીરી પૂર્ણ થયા બાદ જ કરવાની રહેશે. આ ઉપરાંત, હાલના જિલ્લામાં મહેસૂલી તલાટીઓ કે નાયબ મામલતદારોની નવી ભરતી અથવા ફાળવણી થયા બાદ જ આ બદલી પામેલા કર્મચારીઓને ફરજમુક્ત (Relieve) કરવામાં આવશે, જેથી વહીવટી કામગીરીમાં કોઈ અવરોધ ન આવે.

વહીવટી સૂચનાઓ અને હુકમની પૂર્ણાહુતિ

જો કોઈ કર્મચારી આ જિલ્લા ફેરબદલી માટે હવે ઈચ્છુક ન હોય, તો તેમને ૨ દિવસની અંદર યોગ્ય કારણો સાથે વિભાગને રિપોર્ટ કરવાની સૂચના આપવામાં આવી છે. જે કર્મચારીઓ હાલ પ્રતિનિયુક્તિ (Deputation) પર છે, તેમનું લીયન (Lien) નવા જિલ્લા ખાતે નક્કી કરવામાં આવ્યું છે અને પ્રતિનિયુક્તિ પૂર્ણ થયા બાદ તેઓએ સીધા જ બદલીવાળા જિલ્લામાં હાજર થવાનું રહેશે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયા અધિક મુખ્ય સચિવ (મહેસૂલ) ની અનુમતિથી પૂર્ણ કરવામાં આવી છે. આ હુકમની નકલ મુખ્યમંત્રીના સચિવ, મહેસૂલ મંત્રીના અંગત સચિવ અને સંબંધિત તમામ જિલ્લા કલેક્ટરોને અમલવારી અર્થે રવાના કરવામાં આવી છે. આ ફેરબદલીઓથી ૨૦૨૬ના વર્ષના પ્રારંભે મહેસૂલ વિભાગમાં મોટા પાયે વહીવટી પુનઃગઠન જોવા મળ્યું છે.