પાકિસ્તાનના પંજાબ રાજ્યમાં ભેંસ પાળવા પર હવે ‘ગોબર ટેક્સ’ લગાવવાની તૈયારી થઈ રહી છે. પાકિસ્તાની અખબાર ડેઇલી ટાઇમ્સના રિપોર્ટ અનુસાર મરિયમ નવાઝની સરકાર દરેક ભેંસ પર દરરોજ 30 પાકિસ્તાની રૂપિયા ટેક્સ લેવાનો નિયમ બનાવી શકે છે.
સરકાર આ પગલાને ગ્રીન એનર્જી તરીકે રજૂ કરી રહી છે. આ યોજના ‘સુથરા પંજાબ’ બાયોગેસ પ્રોગ્રામનો ભાગ હોવાનું કહેવાય છે. આ પ્રોગ્રામ ડિસેમ્બર 2024માં પંજાબ રાજ્યમાં શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. તેનો હેતુ કચરાને સાફ કરવો અને તેમાંથી બાયોગેસ બનાવીને ઊર્જા ઉત્પન્ન કરવાનો છે.
જ્યારે વિરોધ પક્ષોએ આ નિર્ણયની સખત ટીકા કરી છે. તેમનું કહેવું છે કે આ પગલું દર્શાવે છે કે સરકાર આર્થિક દબાણમાં છે અને હવે નવા-નવા રસ્તાઓથી પૈસા એકઠા કરવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.
વિપક્ષે દાવો કર્યો કે ‘ગ્રીન એનર્જી’નું નામ માત્ર દેખાડો છે. અસલી કહાણી કંઈક અલગ છે. સરકારનો નિર્ણય પહેલાથી જ મોંઘવારી અને મોંઘા ચારાથી ઝઝૂમી રહેલા લોકો પાસેથી બળજબરીથી પૈસા કઢાવવાનો એક રસ્તો છે.
ગોબર એકઠું કરીને પર્યાવરણ બચાવવાનો દાવો
સરકારે આ ટેક્સ લાગુ કરવા માટે રાજ્યની લગભગ 168 કેટલ કોલોનીઓને ચિહ્નિત કરી છે. આ નવી યોજના હેઠળ લાહોર અને અન્ય મોટા શહેરોમાં પશુપાલકો પાસેથી દરેક પશુ દીઠ દૈનિક શુલ્ક લેવામાં આવશે.
સરકારનું કહેવું છે કે આ પૈસાનો ઉપયોગ છાણ એકઠું કરવા, કચરા વ્યવસ્થાપન અને બાયોગેસ પ્લાન્ટ ચલાવવામાં કરવામાં આવશે, જેથી પર્યાવરણને પણ ફાયદો થાય.
આટલી બધી ભેંસોનું રોજ કેટલું છાણ નીકળી રહ્યું છે, તેને ચોક્કસપણે માપવું લગભગ અશક્ય છે. આ જ કારણોસર સરકારે પ્રતિ પશુ નિશ્ચિત દરથી ટેક્સ વસૂલવાના મોડેલને અપનાવવાનો નિર્ણય કર્યો છે. ભલે ભેંસ વધુ છાણ આપે કે ઓછું, માલિકે દરેક પશુ દીઠ રોજ એક નિશ્ચિત ફી ચૂકવવી પડશે.
વિપક્ષે કહ્યું- સરકાર પાસે અસલી કમાણીનો રસ્તો ખતમ
વિપક્ષનું કહેવું છે કે આ શાસનનું સાચું મોડેલ નથી. આ એ વાતનો સ્પષ્ટ સંકેત છે કે પાકિસ્તાનના સૌથી મોટા રાજ્ય પાસે હવે કમાણીના અસલી રસ્તાઓ જ ખતમ થઈ ગયા છે.
બીજી તરફ, ખેડૂતો અને પશુપાલકોની ચિંતા અલગ છે. તેમનું કહેવું છે કે તેઓ પહેલાથી જ મોંઘા ચારા, વધતી વીજળી કિંમતો અને મોંઘવારી સામે ઝઝૂમી રહ્યા છે. આવી સ્થિતિમાં, આ નવો ટેક્સ તેમના ખર્ચમાં વધુ વધારો કરશે.
એક પાકિસ્તાની ઉદ્યોગ નિષ્ણાતે કહ્યું, “એક તરફ ભ્રષ્ટ નેતાઓ અને અધિકારીઓ લક્ઝરી ગાડીઓ, વિદેશ યાત્રાઓ અને મોટી સેલરીનો આનંદ માણી રહ્યા છે. બીજી તરફ, ખેડૂત, જે પહેલાથી જ પોતાના પશુઓનું પેટ ભરવા માટે સંઘર્ષ કરી રહ્યો છે, હવે તેને કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે પોતાની ભેંસના છાણ માટે પણ સરકારને પૈસા આપો. આના પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે સિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે ગડબડ છે.”