અમેરિકી સૈન્ય દ્વારા ઈરાન સામે કરવામાં આવેલા સૈન્ય હુમલાના પ્લાનિંગ અને તેને અંજામ આપવા માટે ઇલોન મસ્કની કંપની xAIના આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ટૂલ Grokનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હોવાની સત્તાવાર પુષ્ટિ થઈ છે. અમેરિકાના ન્યાય વિભાગના એક કાનૂની બ્રીફિંગમાં આ ચોંકાવનારો ખુલાસો થયો છે. ઘાતક લશ્કરી ઓપરેશનમાં ઇલોન મસ્કની xAI ટેક્નોલોજીના ઉપયોગની આ પ્રથમ સત્તાવાર સ્વીકૃતિ છે.
પેન્ટાગોનના ચીફ ડિજિટલ અને AI ઓફિસર કેમેરોન સ્ટેનલીએ એક સોગંદનામામાં જણાવ્યું છે કે, ઈરાન સામે ચલાવવામાં આવેલા ‘ઓપરેશન એપિક ફ્યુરી’ દરમિયાન ‘પ્રોજેક્ટ મેવન સ્માર્ટ સિસ્ટમ્સ’ના ભાગરૂપે Grok AIને તૈનાત કરવામાં આવ્યું હતું.
96 કલાકમાં 2,000 ટાર્ગેટ પર તબાહી
કેમેરોન સ્ટેનલીએ કરેલા ખુલાસા મુજબ, Grok AI મોડેલે અમેરિકી સૈન્યને અકલ્પનીય ગતિ અને સચોટતા પુરી પાડી હતી. આ ટેક્નોલોજીની મદદથી યુએસ ફોર્સે ‘ઓપરેશન એપિક ફ્યુરી’ દરમિયાન માત્ર 96 કલાકની અંદર 2,000 અલગ-અલગ લક્ષ્યાંકો પર 2,000થી વધુ હથિયારો અને દારૂગોળો તૈનાત કર્યો હતો.
આ ચોંકાવનારો ખુલાસો જસ્ટિસ ડિપાર્ટમેન્ટની એ કાનૂની લડાઈ દરમિયાન થયો હતો, જેમાં સરકાર મિસિસિપીમાં આવેલા xAIના વિશાળ ડેટા સેન્ટરના સંચાલનનો બચાવ કરી રહી છે. નેશનલ એસોસિએશન ફોર ધ એડવાન્સમેન્ટ ઓફ કલર્ડ પીપલ (NAACP) દ્વારા આ ડેટા સેન્ટરના ગેસ ટર્બાઇન સામે પર્યાવરણીય નિયમોના ઉલ્લંઘન બદલ દાવો માંડવામાં આવ્યો છે. સરકારે કોર્ટમાં દલીલ કરી હતી કે આ ડેટા સેન્ટરને બંધ કરવાથી “અમેરિકાની રાષ્ટ્રીય, આર્થિક અને ઊર્જા સુરક્ષા” જોખમમાં મુકાઈ શકે છે, કારણ કે તે સૈન્ય કામગીરીને સપોર્ટ કરે છે.
એન્થ્રોપિક સાથે કેમ તોડ્યો કરાર? પેન્ટાગોનની વ્યૂહાત્મક શિફ્ટ
અહેવાલો મુજબ, ફેબ્રુઆરીના અંતમાં પેન્ટાગોને તેની હરીફ AI કંપની ‘એન્થ્રોપિક’ સાથેના કરાર રદ કર્યા હતા અને ત્યારબાદ લશ્કરી ટેક્નોલોજી માટે xAI અને અન્ય સ્પર્ધકો તરફ વળ્યા હતા. એન્થ્રોપિક કંપનીએ તેના AI મોડેલ Claudeનો ઉપયોગ સંપૂર્ણપણે ઓટોમેટેડ સૈન્ય હુમલા અથવા અમેરિકન નાગરિકોની સામૂહિક જાસૂસી માટે આપવાનો સ્પષ્ટ ઇનકાર કર્યો હતો. કરાર રદ થયા બાદ, પેન્ટાગોનના અધિકારીએ મસ્કની ટેક્નોલોજી અને ‘Grok ગવર્નમેન્ટ મોડેલ’ દ્વારા લશ્કરી કાર્યક્ષમતામાં થયેલા વિરાટ વધારાના મુક્તકંઠે વખાણ કર્યા છે.
ટોપ-સિક્રેટ મિશન માટે મંજૂર થયેલું મોડેલ
Grok હવે એવા ગણ્યાગાંઠ્યા AI મોડેલ્સમાંથી એક છે જેને પેન્ટાગોન દ્વારા ટોપ-સિક્રેટ સેટિંગ્સમાં “રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા એપ્લિકેશનોને સપોર્ટ કરવા માટે સક્ષમ” તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યું છે. જોકે, યુએસ સૈન્યનું AI તરફનું આ સરેરાશ સ્થળાંતર વિવાદોથી ઘેરાયેલું છે. અહેવાલો અનુસાર, મિનાબમાં એક કન્યા શાળા પર થયેલા ભયાનક હુમલા પાછળ પણ AI-સંચાલિત ટાર્ગેટિંગ સિસ્ટમ હોવાની આશંકા છે, જેમાં મોટાભાગે બાળકો સહિત કમસેકમ 175 લોકોના મોત થયા હતા.
નૈતિક પડકારો અને નાગરિક સંગઠનોનો વિરોધ
ઘાતક લશ્કરી કામગીરીમાં કોમર્શિયલ જનરેટિવ AI મોડેલ્સના ઉપયોગે વૈશ્વિક સ્તરે ગંભીર નૈતિક ચિંતાઓ જન્માવી છે. માનવાધિકાર જૂથો અને વિવેચકોએ જવાબદારી નક્કી કરવા, નાગરિકોને થતા નુકસાન અને માનવસર્જિત નિર્ણયો આલ્ગોરિધમ પર છોડવા સામે સખત વિરોધ નોંધાવ્યો છે. ગૂગલના પણ 600થી વધુ કર્મચારીઓએ કંપનીને સૈન્યના ક્લાસિફાઇડ ઓપરેશન્સ માટે AI ન આપવાની માંગ કરી છે.
આ તમામ વિરોધ અને ચિંતાઓ છતાં, અમેરિકાના સંરક્ષણ વિભાગે ‘આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ એક્સિલરેશન સ્ટ્રેટેજી’ લોન્ચ કરી દીધી છે, જેનો મુખ્ય હેતુ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને “વિશ્વની નિર્વિવાદ AI-સક્ષમ લડાયક શક્તિ” બનાવવાનો છે.