વૈશ્વિક આર્થિક પરિસ્થિતિ અને અમેરિકાની આંતરિક વેપાર નીતિઓને કારણે આગામી સમયમાં અમેરિકામાં વસતા લોકો માટે ઘર ચલાવવું મુશ્કેલ બની શકે છે. અમેરિકામાં ફુગાવો (મોંઘવારી) છેલ્લા બે વર્ષમાં તેના ઉચ્ચતમ સ્તરે પહોંચી ગયો છે. તેનું સૌથી મોટું કારણ તેલની કિંમતોમાં થયેલો તોતિંગ ઉછાળો છે, જે ઈરાન સામે અમેરિકા-ઈઝરાયેલ યુદ્ધની સ્થિતિને કારણે વધુ વકર્યો છે.
અમેરિકી શ્રમ વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર, માર્ચ સુધીના 12 મહિનામાં ગ્રાહક કિંમતોમાં 3.3 ટકાનો વધારો થયો છે, જે ફેબ્રુઆરીમાં માત્ર 2.4 ટકા હતો.
2022માં રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ દરમિયાન જે ઊર્જા સંકટ સર્જાયું હતું, ત્યારબાદનો આ સૌથી મોટો માસિક વધારો છે. રિપોર્ટ મુજબ, ઈરાન પાસે આવેલી હોર્મુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz) બંધ થવાને કારણે પેટ્રોલના ભાવ વધ્યા છે, જેની અસર હવે આખી અર્થવ્યવસ્થા પર પડી રહી છે. આ સ્થિતિને જોતા આગામી સમયમાં દૂધ, શાકભાજી અને મેડિકલ સામાન જેવી જીવન જરૂરિયાતની વસ્તુઓના ભાવમાં 10% થી લઈને 25% સુધીનો વધારો થવાની આગાહી કરવામાં આવી રહી છે.
પાણી અને પીણાં
અમેરિકામાં પીવાના પાણીની બોટલના ભાવમાં ટ્રાન્સપોર્ટેશન ખર્ચ વધવાને કારણે વધારો થઈ શકે છે.
આઈટમ સાઈઝ (ml) ભારત (અંદાજિત ભાવ) USA (વર્તમાન ભાવ) USA (સંભવિત વધારો)
પાણીની બોટલ 500 ml ₹10 – ₹20 ₹142 ($1.50) ₹171 ($1.80)
ઠંડા પીણાંની બોટલ 1 લિટર ₹20 ₹237 ($2.50) ₹285 ($3.00)
ડેરી અને કરિયાણું
ડેરી પ્રોડક્ટ્સમાં ફીડ અને લેબર ખર્ચ વધવાથી કિંમતોમાં 10% થી 15% નો ઉછાળો આવી શકે છે.
આઈટમ જથ્થો ભારત (અંદાજિત ભાવ) USA (વર્તમાન ભાવ) USA (સંભવિત વધારો)
દૂધ (Milk) 1 લિટર ₹60 – ₹70 ₹114 ($1.20) ₹133 ($1.40)
દહીં (Curd) 500 gm ₹50 – ₹60 ₹332 ($3.50) ₹380 ($4.00)
ચોખા (Rice) 1 kg ₹50 – ₹100 ₹237 ($2.50) ₹304 ($3.20)
દાળ (Pulses) 1 kg ₹120 – ₹180 ₹380 ($4.00) ₹456 ($4.80)
બેકરી અને ડેરી પ્રોડક્ટ્સ
રોજિંદા નાસ્તામાં વપરાતી વસ્તુઓના ભાવમાં પણ મોટો તફાવત જોવા મળે છે.
આઈટમ જથ્થો ભારત (અંદાજિત ભાવ) USA (વર્તમાન ભાવ) USA (સંભવિત વધારો)
બ્રેડ (White/Brown) 1 Packet ₹40 – ₹50 ₹285 ($3.00) ₹351 ($3.70)
બટર (Butter) 500 gm ₹270 – ₹285 ₹570 ($6.00) ₹712 ($7.50)
ચીઝ (Cheese) 200 gm ₹120 – ₹150 ₹475 ($5.00) ₹570 ($6.00)
શાકભાજી અને નોન-વેજ
અમેરિકામાં લોકલ ખેતી અને ઈમ્પોર્ટ પર નિર્ભર રહેતા નોન-વેજ સેક્ટરમાં ભાવવધારો નિશ્ચિત મનાય છે.
આઈટમ જથ્થો ભારત (અંદાજિત ભાવ) USA (વર્તમાન ભાવ) USA (સંભવિત વધારો)
બટાકા (Potato) 1 kg ₹30 – ₹40 ₹190 ($2.00) ₹237 ($2.50)
ડુંગળી (Onion) 1 kg ₹40 – ₹60 ₹218 ($2.30) ₹266 ($2.80)
ટામેટા (Tomato) 1 kg ₹40 – ₹80 ₹332 ($3.50) ₹427 ($4.50)
મરચાં (Green Chili) 250 gm ₹20 – ₹30 ₹142 ($1.50) ₹190 ($2.00)
પાલક (Spinach) 1 Bunch ₹15 – ₹25 ₹285 ($3.00) ₹332 ($3.50)
કાકડી (Cucumber) 1 kg ₹40 – ₹50 ₹237 ($2.50) ₹285 ($3.00)
કેપ્સિકમ (Capsicum) 1 kg ₹60 – ₹80 ₹475 ($5.00) ₹570 ($6.00)
કોથમીર (Cilantro) 1 Bunch ₹10 – ₹20 ₹95 ($1.00) ₹123 ($1.30)
મટન/મીટ 1 kg ₹700 – ₹800 ₹1425 ($15.00) ₹1710 ($18.00)
ચિકન 1 kg ₹200 – ₹250 ₹760 ($8.00) ₹950 ($10.00)
ઈંડા 1 ડઝન ₹80 – ₹90 ₹285 ($3.00) ₹427 ($4.50)
માછલી (Fish) 1 kg ₹300 – ₹600 ₹1140 ($12.00) ₹1425 ($15.00)
મેડિકલ અને દવાઓ
અમેરિકામાં હેલ્થકેર પહેલેથી જ મોંઘી છે, હવે બેઝિક દવાઓના ભાવમાં પણ 5-10% વધારો થઈ શકે છે.
આઈટમ જથ્થો ભારત (અંદાજિત ભાવ) USA (વર્તમાન ભાવ) USA (સંભવિત વધારો)
પેરાસીટામોલ (10 ટેબલેટ) ₹20 – ₹30 ₹570 ($6.00) ₹712 ($7.50)
ડોલો (Dolo 650) (10 ટેબલેટ) ₹30 ₹760 ($8.00) ₹902 ($9.50)
થર્મોમીટર (Digital) 01 ₹200 – ₹300 ₹1,425 ($15.00) ₹1,710 ($18.00)
BP મોનિટર મશીન 01 ₹1,500 – ₹2,500 ₹4,750 ($50.00) ₹5,700 ($60.00)
બેન્ડેજ/ફર્સ્ટ એડ કિટ 01 set ₹150 – ₹500 ₹2,375 ($25.00) ₹2,850 ($30.00)
ટેલિકોમ રિચાર્જ અને મનોરંજન
અમેરિકામાં ઇન્ટરનેટ અને ટીવી પેકેજીસ સરેરાશ ભારતીય બજેટ કરતા 10 ગણા મોંઘા છે.
આઈટમ ભારત (ભાવ) USA (વર્તમાન ભાવ) USA (પ્રેડિક્શન)
મોબાઈલ રિચાર્જ (મહિને) ₹300 – ₹700 ₹3,800 ($40.00) ₹4,750 ($50.00)
TV/કેબલ કનેક્શન ₹300 – ₹500 ₹7,125 ($75.00) ₹8,550 ($90.00)
બ્રોડબેન્ડ ઇન્ટરનેટ ₹500 – ₹1,000 ₹5,700 ($60.00) ₹7,125 ($75.00)
ઈંધણ
ક્રૂડ ઓઈલની કિંમતોમાં વધઘટ અને નવી ટેક્સ નીતિઓને કારણે ફ્યુઅલ સેક્ટરમાં અસર જોવા મળશે.
આઈટમ જથ્થો ભારત (અંદાજિત ભાવ) USA (વર્તમાન ભાવ) USA (સંભવિત વધારો)
પેટ્રોલ (Gasoline) 1 લિટર ₹100 – ₹105 ₹95 ($1.00) ₹119 ($1.25)
ડીઝલ (Diesel) 1 લિટર ₹90 – ₹95 ₹105 ($1.10) ₹133 ($1.40)
LPG (રાંધણ ગેસ) 14.2 kg સિલિન્ડર ₹850 – ₹950 ₹1,900 ($20.00) ₹2,375 ($25.00)
CNG 1 kg ₹75 – ₹85 ₹114 ($1.20) ₹142 ($1.50)
PNG (પાઈપ્ડ ગેસ) Per MMBtu ₹45 – ₹55 ₹665 ($7.00) ₹855 ($9.00)
LNG Per MMBtu ₹800 – ₹1000 ₹1,140 ($12.00) ₹1,425 ($15.00)
અમેરિકામાં આગામી સમયમાં મોંઘવારી દર (Inflation Rate) 4% થી 7% સુધી વધી શકે છે. આ વધારા પાછળ ‘ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી’ માં ફેરફાર અને સ્થાનિક મજૂરી ખર્ચમાં થયેલો વધારો મુખ્ય કારણો છે. ભારતની સરખામણીએ અમેરિકામાં મેડિકલ અને ટેલિકોમ રિચાર્જ અત્યંત મોંઘા છે, જેમાં હવે વધુ 20% નો વધારો થવાની આશંકા છે. અમેરિકામાં આ વધારો માત્ર શરૂઆત છે. આગામી સમયમાં શ્રમ ખર્ચ (Labor Cost) વધવાના કારણે હોટેલ અને રેસ્ટોરન્ટના ભાવમાં પણ 20% નો વધારો થઈ શકે છે.
પગારના તફાવત પર વિશેષ વિશ્લેષણ
ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના પગાર ધોરણોમાં રહેલો આ મોટો તફાવત બંને દેશોની અર્થવ્યવસ્થા અને જીવનધોરણ (Cost of Living) ને આભારી છે. અમેરિકામાં પટાવાળા કે ડિલિવરી બોય જેવા ક્ષેત્રોમાં પણ લઘુત્તમ વેતન (Minimum Wage) ના કડક કાયદા હોવાથી તેઓ ભારતના ઉચ્ચ શિક્ષિત વ્યાવસાયિકો કરતા પણ વધુ કમાણી કરે છે. જોકે, આ સિક્કાની બીજી બાજુ એ પણ છે કે અમેરિકામાં રહેવાનો ખર્ચ, મેડિકલ બિલ અને ઘરનું ભાડું પણ તેટલું જ ઊંચું છે.
ઉદાહરણ તરીકે, અમેરિકામાં એક ન્યૂઝ રિપોર્ટર કે શિક્ષક મહિને 4 થી 5 લાખ રૂપિયા કમાય છે, પરંતુ તેમની આવકનો મોટો હિસ્સો ટેક્સ અને મોંઘી જીવનશૈલીમાં ખર્ચાઈ જાય છે. તેમ છતાં, ડોલરની સરખામણીએ રૂપિયાનું મૂલ્ય ઘટતા આ તફાવત અત્યારે ઐતિહાસિક સ્તરે પહોંચી ગયો છે.
વ્યવસાય (Profession) ભારતમાં સરેરાશ પગાર (માસિક) અમેરિકામાં સરેરાશ પગાર (માસિક) USA પગાર (ભારતીય રૂપિયામાં – ₹95 દર મુજબ)
ન્યૂઝ રિપોર્ટર ₹30,000 – ₹60,000 $4,500 – $6,000 ₹4,27,500 – ₹5,70,000
પટાવાળા (Peon) ₹12,000 – ₹20,000 $2,500 – $3,500 ₹2,37,500 – ₹3,32,500
શિક્ષક (Teacher) ₹25,000 – ₹50,000 $4,000 – $5,500 ₹3,80,000 – ₹5,22,500
કોલ સેન્ટર એક્ઝિક્યુટિવ ₹15,000 – ₹25,000 $3,000 – $4,000 ₹2,85,000 – ₹3,80,000
ડિલિવરી બોય ₹15,000 – ₹22,000 $3,200 – $4,500 ₹3,04,000 – ₹4,27,500
ટેક્સી ડ્રાઈવર ₹20,000 – ₹35,000 $3,500 – $5,000 ₹3,32,500 – ₹4,75,000
અમેરિકામાં અલગ-અલગ સ્ટેટ્સ (રાજ્યો) મુજબ ટેક્સના માળખા અલગ હોય છે, તેથી ન્યૂયોર્ક અને ટેક્સાસ જેવા શહેરોમાં ઈંધણના ભાવમાં મોટો તફાવત જોવા મળી શકે છે.
આગાહી મુજબ, સપ્લાય ચેઈનમાં અવરોધ આવશે તો આ કિંમતો હજુ પણ 15% થી 20% સુધી વધી શકે છે.
અહીં આપવામાં આવેલા ભાવ અને ગણતરીઓ વર્તમાન બજારની સ્થિતિ અને ડોલરના ₹95 ના અંદાજિત દર પર આધારિત છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ડોલરના ભાવમાં થતા દૈનિક ફેરફારોને કારણે આ આંકડાઓમાં વધ-ઘટ થઈ શકે છે. વાચકોએ નોંધ લેવી કે સ્થાનિક ટેક્સ, ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી અને અમેરિકાના અલગ-અલગ રાજ્યોના કાયદા મુજબ આ કિંમતોમાં તફાવત હોઈ શકે છે.
ઉપરાંત, અમેરિકામાં અલગ-અલગ સુપરમાર્કેટ (જેમ કે Walmart vs Whole Foods) મુજબ પણ ભાવમાં મોટો તફાવત હોઈ શકે છે.