મધ્ય પૂર્વમાં વધતા સંઘર્ષ વચ્ચે સાઉદી અરેબિયાના રિયાધ સ્થિત કિંગ ખાલિદ આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર થયેલા ઘાતક હુમલાએ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ચિંતા વધારી છે. 10 ઑક્ટોબર, 2026ના રોજ થયેલા આ હુમલામાં અનેક લોકોનાં મોત થયાં અને 300થી વધુ લોકો ઘાયલ થયા હોવાની માહિતી સાઉદી અરેબિયાના નાગરિક ઉડ્ડયન સત્તાવાળાઓએ આપી છે.ઘટનાએ માત્ર સાઉદી અરેબિયાની સુરક્ષા વ્યવસ્થા જ નહીં, પરંતુ નાગરિક હવાઈ મથકો અને મહત્ત્વના માળખાંની સુરક્ષા સામે પણ ગંભીર પ્રશ્નો ઊભા કર્યા છે. સાઉદી અરેબિયાના નેતૃત્વ હેઠળના ગઠબંધને આ હુમલા માટે યમનના ઈરાન-સમર્થિત હૂથી બળવાખોરોને જવાબદાર ઠેરવ્યા છે. બીજી તરફ, હુમલા બાદ વિવિધ દેશોની સરકારોએ નાગરિકો અને નાગરિક માળખાંને નિશાન બનાવવાની ઘટનાઓ અટકાવવાની માગ કરી છે. ભારતે હુમલાને અસ્વીકાર્ય ગણાવ્યો છે, જ્યારે પાકિસ્તાને પણ તેની આકરી નિંદા કરી છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ ઘટનાને ગંભીર ગણાવીને સાઉદી અરેબિયા સાથે સંભવિત લશ્કરી સહભાગિતા અંગે વિચારણા કરવાનો સંકેત આપ્યો છે. જોકે, અમેરિકાની સીધી લશ્કરી ભાગીદારી અંગે અંતિમ નિર્ણય જાહેર થયો હોવાની પુષ્ટિ નથી.
12નાં મોત, 309 લોકો ઘાયલ; અનેકની હાલત ગંભીર
સાઉદી અરેબિયાના જનરલ ઓથોરિટી ઑફ સિવિલ એવિએશન (GACA) અનુસાર, હુમલામાં 12 લોકોનાં મોત થયાં અને 309 લોકો ઘાયલ થયા હતા. મૃતકોમાં ચાર સાઉદી નાગરિકો, બે બાંગ્લાદેશી નાગરિકો તથા અમેરિકા, ઇજિપ્ત, જોર્ડન, સીરિયા, પેલેસ્ટાઇન અને સુદાનના એક-એક નાગરિકનો સમાવેશ થાય છે. ઘાયલોમાંથી કેટલાકની હાલત ગંભીર હોવાનું પણ અહેવાલોમાં જણાવાયું છે. આ હુમલો એવા સમયે થયો છે જ્યારે યમનમાં હૂથી બળવાખોરો અને આંતરરાષ્ટ્રીય માન્યતા ધરાવતી યમનની સરકારને સમર્થન આપતાં દળો વચ્ચે સંઘર્ષ વધુ તીવ્ર બન્યો છે. સાઉદી અરેબિયા યમનની સરકારને સમર્થન આપી રહ્યું છે અને હૂથી બળવાખોરો સામે લશ્કરી કાર્યવાહી પણ કરી રહ્યું છે. આ પૃષ્ઠભૂમિમાં રિયાધ એરપોર્ટ પરનો હુમલો પ્રાદેશિક સંઘર્ષને વધુ વ્યાપક બનાવવાની આશંકા ઊભી કરે છે.
સાઉદી અરેબિયાના રિયાધ ઍરપૉર્ટ પર ભયાનક હુમલો! : 12ના મોત, 309 ઘાયલ; અનેક ફ્લાઈટો રદ અને ડાયવર્ટ કરાઈ
ભારતે કહ્યું-નાગરિક માળખાં પરના હુમલા તાત્કાલિક બંધ થવા જોઈએ
ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે રિયાધના કિંગ ખાલિદ આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ સહિત સાઉદી અરેબિયાના એરપોર્ટને નિશાન બનાવતી વારંવારની ઘટનાઓની નિંદા કરી છે. ભારતે નાગરિકો અને નાગરિક માળખાં પરના હુમલાને સંપૂર્ણપણે અસ્વીકાર્ય ગણાવીને આવી ઘટનાઓ તાત્કાલિક બંધ કરવાની માગ કરી છે. ભારતે મૃતકોના પરિવારો પ્રત્યે સંવેદના વ્યક્ત કરી અને ઘાયલોના ઝડપથી સ્વસ્થ થવાની પ્રાર્થના કરી હતી. સાથે જ સાઉદી અરેબિયાની સાર્વભૌમત્વની રક્ષા માટે ત્યાંની સરકાર અને લોકો સાથે એકતા દર્શાવી હતી. આ મુદ્દો ભારત માટે પણ મહત્ત્વનો છે, કારણ કે સાઉદી અરેબિયામાં મોટી સંખ્યામાં ભારતીય નાગરિકો વસે છે અને રોજગાર માટે ત્યાં કામ કરે છે. અગાઉના હુમલાઓ બાદ રિયાધમાં ભારતીય દૂતાવાસે ભારતીય નાગરિકોને સતર્ક રહેવા અને સુરક્ષા સંબંધિત સૂચનાઓનું પાલન કરવા જણાવ્યું હતું. પ્રાદેશિક સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને ત્યાં રહેતા ભારતીયો માટે સત્તાવાર સલાહ અને સુરક્ષા અપડેટ પર નજર રાખવી જરૂરી બની છે.
પાકિસ્તાને પણ હુમલાને ગણાવ્યો ગંભીર
પાકિસ્તાનના વિદેશ મંત્રાલયે પણ રિયાધ એરપોર્ટ પર થયેલા હુમલાની આકરી નિંદા કરી છે. પાકિસ્તાને નાગરિક એરપોર્ટને નિશાન બનાવવાની ઘટનાને આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદા અને પ્રાદેશિક શાંતિ માટે ગંભીર ખતરો ગણાવ્યો હતો. પાકિસ્તાને મૃતકોના પરિવારો પ્રત્યે સંવેદના વ્યક્ત કરી અને ઘાયલો ઝડપથી સાજા થાય તેવી શુભેચ્છા પાઠવી હતી. ભારત અને પાકિસ્તાન બંને તરફથી આવેલી પ્રતિક્રિયાઓ દર્શાવે છે કે આ હુમલો માત્ર સાઉદી અરેબિયાની આંતરિક સુરક્ષાનો મુદ્દો રહ્યો નથી. નાગરિક હવાઈ મથકો પરના હુમલાથી આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરી, વિદેશી નાગરિકોની સલામતી અને પ્રાદેશિક સ્થિરતા પર સીધી અસર પડી શકે છે. જોકે, જુદા જુદા દેશોની પ્રતિક્રિયાઓને એકસરખી નીતિ અથવા સંયુક્ત લશ્કરી કાર્યવાહીનો સંકેત માનવો યોગ્ય નહીં ગણાય.
વિશ્વના અર્થતંત્ર પર સંકટના વાદળો! : 2026માં વિકાસદર ઘટવાની આગાહી, ભારત માટે કેટલા સારા સમાચાર?
ટ્રમ્પનો સંકેત: શું હૂથીઓ સામે લશ્કરી કાર્યવાહી વધશે?
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે રિયાધ એરપોર્ટ પરના હુમલાને ગંભીર અને ભયાનક ગણાવ્યો હતો. તેમણે સાઉદી અરેબિયાના ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ બિન સલમાન સાથે વાત કરવાની વાત કરી અને હૂથી બળવાખોરો સામે સાઉદી અરેબિયાની લશ્કરી કાર્યવાહી સાથે અમેરિકા જોડાય કે નહીં તે અંગે વિચારણા ચાલી રહી હોવાનું જણાવ્યું હતું. અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોએ પણ હુમલાની નિંદા કરી અને તેમાં એક અમેરિકન નાગરિકનું મોત થયું હોવાનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. ટ્રમ્પના નિવેદનથી અમેરિકાની સંભવિત ભૂમિકા અંગે ચર્ચા તેજ બની છે. જોકે, નિવેદનને અમેરિકાએ લશ્કરી કાર્યવાહી શરૂ કરવાનો અંતિમ નિર્ણય લઈ લીધો છે તેમ સમજવું યોગ્ય નથી. વોશિંગ્ટન તરફથી આગળ શું પગલાં લેવાય છે, સાઉદી અરેબિયા સાથે કેવા સ્તરે સંકલન થાય છે અને હૂથી બળવાખોરો સામેની કાર્યવાહી કેવી દિશામાં આગળ વધે છે તે આવનારા સમયમાં સ્પષ્ટ થઈ શકે છે.
મધ્ય પૂર્વમાં સંઘર્ષ વધવાની આશંકા
રિયાધ એરપોર્ટ પરનો હુમલો યમનના સંઘર્ષ અને મધ્ય પૂર્વમાં વધી રહેલા પ્રાદેશિક તણાવની પૃષ્ઠભૂમિમાં થયો છે. હૂથી બળવાખોરો યમનમાં લાંબા સમયથી સશસ્ત્ર સંઘર્ષનો ભાગ છે. સાઉદી અરેબિયા અને તેના સાથી દળો સાથેનો તેમનો ટકરાવ સમયાંતરે વધુ તીવ્ર બન્યો છે. હવે નાગરિક હવાઈ મથક પર થયેલી ઘાતક ઘટનાને કારણે સુરક્ષા, જવાબી કાર્યવાહી અને સંઘર્ષના વિસ્તરણ અંગે ચિંતા વધી છે. આગામી દિવસોમાં સાઉદી અરેબિયાની સરકાર શું પગલાં લે છે, અમેરિકા લશ્કરી સહભાગિતા અંગે કોઈ નિર્ણય જાહેર કરે છે કે નહીં અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તણાવ ઘટાડવા માટે રાજદ્વારી પ્રયાસો થાય છે કે નહીં તે મહત્ત્વનું રહેશે. હાલ સૌથી મોટો પડકાર વધુ જાનહાનિ અટકાવવાનો, નાગરિકોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાનો અને સંઘર્ષને વધુ વ્યાપક બનતો રોકવાનો છે.