દેશભરના કાયદા સ્નાતકો અને યુવા વકીલોને સુપ્રીમ કોર્ટ તરફથી નોંધપાત્ર રાહત મળી છે. શુક્રવારે, સુપ્રીમ કોર્ટે મે 2025ના તેના નિર્ણયમાં સુધારો કર્યો, જેમાં સિવિલ જજ (જુનિયર ડિવિઝન) એન્ટ્રી-લેવલ જ્યુડિશિયલ પરીક્ષામાં હાજર રહેવા માટે જરૂરી ત્રણ વર્ષનો કાનૂની અનુભવ ઘટાડીને એક વર્ષ કરવામાં આવ્યો.
મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાંત, ન્યાયાધીશ એ.જી.મસીહ અને ન્યાયાધીશ કે. વિનોદ ચંદ્રનની બનેલી બેન્ચે 2:1 બહુમતીથી આ ઐતિહાસિક ચુકાદો આપ્યો, જેમાં સમીક્ષા અરજી ફગાવી દેવામાં આવી.
અનુભવ વિનાના ઉમેદવારો પણ 2027 સુધી પાત્ર રહેશે
સુપ્રીમ કોર્ટે વકીલોના હિતોને ધ્યાનમાં રાખીને એક મહત્વપૂર્ણ વચગાળાની વ્યવસ્થા કરી છે.
31 માર્ચ, 2027 સુધી રાહત: પૂર્વ અનુભવ વિનાના ઉમેદવારો 25 મે, 2025 અને 31 માર્ચ, 2027 વચ્ચે સૂચિત તમામ ન્યાયતંત્ર પરીક્ષાઓમાં હાજર રહી શકશે.
1-વર્ષની તાલીમ + 1-વર્ષની કારકુનશીપ: પૂર્વ અનુભવ વિના પસંદ કરાયેલા ઉમેદવારોને સીધી પોસ્ટિંગ મળશે નહીં. પસંદગી પછી, તેઓ પહેલા ન્યાયિક એકેડેમીમાં ‘ટ્રેની જ્યુડિશિયલ ઓફિસર’ તરીકે 1 વર્ષની તાલીમ લેશે, ત્યારબાદ 1-વર્ષની માળખાગત કારકુનશીપ.
નવી સિસ્ટમ ૧ એપ્રિલ, ૨૦૨૭ થી અમલમાં આવશે: ૧ એપ્રિલ, ૨૦૨૭ પછી ભરતી માટે ૧ વર્ષનો કાનૂની અનુભવ ફરજિયાત રહેશે.
ઓછામાં ઓછો નિયમ બદલાવ યુવા વકીલો માટે મુશ્કેલીઓ ઉભી કરી રહ્યો હતો
કોર્ટે સ્વીકાર્યું કે કોઈ પણ સુધારા કે સમયમર્યાદા વિના ૩ વર્ષના કાનૂની અનુભવની અચાનક આવશ્યકતાએ યુવા વકીલો અને કાયદાના સ્નાતકો માટે ગંભીર કટોકટી ઊભી કરી હતી, અને તેથી, મર્યાદિત હસ્તક્ષેપ જરૂરી હતો.
ઉલ્લેખનીય છે કે ૨૦ મે, ૨૦૨૫ ના રોજ, સુપ્રીમ કોર્ટે નવા કાયદાના સ્નાતકોને ન્યાયતંત્રની પરીક્ષામાં સીધા હાજર રહેવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો, જેનાથી ઓછામાં ઓછો ૩ વર્ષનો કાનૂની અનુભવ હોવો ફરજિયાત બન્યો હતો.
કાયદાનો અનુભવ જરૂરી છે, પરંતુ નિયમો વ્યવહારુ હોવા જોઈએ: CJI
બહુમતી ચુકાદો આપતા, મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાન્તે કહ્યું કે બેન્ચને તેના અગાઉના ચુકાદાના મૂળભૂત તર્કમાં કોઈ ખામી જોવા મળી નથી, જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે ઉમેદવારોને ન્યાયતંત્રમાં જોડાતા પહેલા કાનૂની વ્યવસાયમાં વ્યવહારુ અનુભવ હોવો જોઈએ. જો કે, બેન્ચે સ્પષ્ટતા કરી કે આ અનુભવની આવશ્યકતા વાજબી હોવી જોઈએ અને યુવાનોને અસુવિધા ન થવી જોઈએ.
હાઇકોર્ટ અને NLUs પાસેથી તેમના અભિપ્રાય માંગવામાં આવ્યા હતા.
સુપ્રીમ કોર્ટે સુનાવણી પૂર્ણ કર્યા પછી 28 જુલાઈના રોજ આ મામલાને લગતી સમીક્ષા અરજીઓ અને રિટ અરજીઓ પર પોતાનો નિર્ણય અનામત રાખ્યો હતો. અગાઉ, 13 માર્ચના રોજ, સુપ્રીમ કોર્ટે તમામ હાઇકોર્ટને સિવિલ જજ ભરતી માટે અરજી કરવાની અંતિમ તારીખ 30 એપ્રિલ સુધી લંબાવવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. તેણે ત્રણ વર્ષના અનુભવની જરૂરિયાત પર દેશભરની તમામ હાઇકોર્ટ, નેશનલ લો યુનિવર્સિટીઓ (NLUs) અને લો કોલેજોનો અભિપ્રાય પણ માંગ્યો હતો.