આપણે રોજિંદા જીવનમાં સવારથી લઈને સાંજ સુધી અનેક વસ્તુઓનો ઉપયોગ કરીએ છીએ. પરંતુ શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે તમે સવારે ઉઠીને જે ટૂથપેસ્ટથી બ્રશ કરો છો અથવા તો માંદગી વખતે જે દવાનો ઉપયોગ કરો છો, તેમાં માંસાહારી ઘટકો હોઈ શકે છે? હા, તમે બરાબર વાંચ્યું! બજારમાં મળતા ઘણા રોજિંદા ઉત્પાદનો, દવાઓ અને સૌંદર્ય પ્રસાધનોમાં પ્રાણીઓના હાડકાં અને ચરબીમાંથી મેળવેલા ઘટકોનો છૂટથી ઉપયોગ થાય છે.મોટાભાગના ગ્રાહકો આ હકીકતથી સાવ અજાણ હોય છે. ચાલો આજે તમને વિગતવાર જણાવીએ કે કઈ વસ્તુઓમાં આવા માંસાહારી ઘટકો છુપાયેલા હોય છે.
1. ટૂથપેસ્ટની અંદર છુપાયેલી હકીકત
આપણા દિવસની શરૂઆત ટૂથપેસ્ટથી થાય છે, પરંતુ કેટલીક ટૂથપેસ્ટમાં ગ્લિસરીન હોય છે, જે પ્રાણીઓની ચરબીમાંથી બનાવવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત, તેમાં વપરાતું કેલ્શિયમ ફોસ્ફેટ પ્રાણીઓના હાડકાંમાંથી મેળવવામાં આવી શકે છે. એટલું જ નહીં, ઘણી બ્રાન્ડ્સ સુરક્ષા ચકાસવા માટે પોતાના ઉત્પાદનોનું નિર્દોષ પ્રાણીઓ પર પરીક્ષણ પણ કરે છે.સફેદ ખાંડ અને ‘બોન ચાર’નો ઉપયોગ
તમારી સવારની ચા કે કોફીમાં વપરાતી સફેદ ખાંડ પણ સંપૂર્ણ શાકાહારી ન હોઈ શકે. કેટલાક દેશોમાં ખાંડને શુદ્ધ કરવા અને તેને ચમકતો સફેદ રંગ આપવા માટે ‘બોન ચાર’ એટલે કે પ્રાણીઓના હાડકાંના કોલસાનો ઉપયોગ હજુ પણ થાય છે. જોકે, રાહતની વાત એ છે કે ભારત જેવા ઘણા દેશોમાં હવે ખાંડને શુદ્ધ કરવા માટે મોટાભાગે શાકાહારી વિકલ્પોનો જ ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.
3. દવાઓ અને કેપ્સ્યુલ્સમાં રહેલું જિલેટીન
બીમારી વખતે આપણે જે દવાઓ લઈએ છીએ, તેમાં પણ માંસાહારી તત્વો ભળેલા હોય છે. તમે જે નરમ કે કઠણ જિલેટીન કેપ્સ્યુલ્સ ગળો છો, તે મોટાભાગે ગાય અને ડુક્કર જેવા પ્રાણીઓના હાડકાં અને ચામડીમાંથી કાઢેલા કોલેજનનો ઉપયોગ કરીને બનાવવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત, સામાન્ય ટેબ્લેટ બનાવવામાં વપરાતું ‘મેગ્નેશિયમ સ્ટીઅરેટ’ નામનું તત્વ પણ ઘણીવાર પ્રાણીઓની ચરબીમાંથી જ મેળવવામાં આવે છે. જોકે, હવે તેના પ્લાન્ટ-બેઝ્ડ (વનસ્પતિ આધારિત) વિકલ્પો પણ માર્કેટમાં આવી ગયા છે.
4. સાબુ, ક્રીમ અને સૌંદર્ય પ્રસાધનો
સુંદર દેખાવા માટે વપરાતા પ્રસાધનોની ચમક પાછળ પણ પ્રાણીઓનો ભોગ લેવાય છે. તમારા રોજિંદા સાબુ, ચહેરા પર લગાવવાની ક્રીમ અને લિપસ્ટિકમાં પોત (ટેક્સચર) સુધારવા અને ત્વચાને ભેજયુક્ત રાખવા માટે પ્રાણીઓની ચરબીનો બહોળો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.
5. પરફ્યુમની સુગંધ પાછળનું સિક્રેટ
કેટલાક પરફ્યુમમાં સુગંધને લાંબો સમય ટકાવી રાખવા માટે ફિક્સેટિવ્સ તરીકે પ્રાણીજન્ય પદાર્થો વપરાય છે. ઐતિહાસિક રીતે, કસ્તુરી (મસ્ક) જેવા પદાર્થોનો ઉપયોગ થતો આવ્યો છે જે પ્રાણીઓમાંથી મળે છે. જોકે, પર્યાવરણ અને પ્રાણી પ્રેમ પ્રત્યે જાગૃતિ આવતા હવે કૃત્રિમ અને છોડ આધારિત વિકલ્પો સામાન્ય બની રહ્યા છે.
આગળથી જ્યારે પણ તમે બજારમાંથી કોઈ પ્રોડક્ટ ખરીદો, ત્યારે તેના ઇન્ગ્રીડિયન્ટ્સ (ઘટકો) પર ચોક્કસ નજર ફેરવી લેવી જોઈએ, જેથી તમે જાણી શકો કે તમે જે વાપરી રહ્યા છો તે ખરેખર શાકાહારી છે કે નહીં.